కలం, వెబ్ డెస్క్: ప్రపంచం డిజిటల్ వైపు వేగంగా అడుగులు వేస్తోంది. ఆన్లైన్ పేమెంట్స్ రోజురోజుకు అధికం అవుతున్నాయి. వాటితో పాటు సైబర్ ఫ్రాడ్స్ (Cyber Fraud) సంఖ్య కూడా భారీగా పెరుగుతున్నాయి. వీటిని నిలువరించడం కోసం అధికారులు అనేక చర్యలు తీసుకుంటున్నా.. మోసాలు మాత్రం ఆగడం లేదు. భారత్లో సైబర్ ఫ్రాడ్స్ కూడా ఆందోళన కలిగించే స్థాయిలో పెరుగుతున్నాయి. స్మార్ట్ఫోన్ల ద్వారా బ్యాంకింగ్ సేవలు ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తున్న ఈ సమయంలో, మీ బ్యాంక్ ఖాతాను రక్షించుకోవడం అత్యంత ముఖ్యమని సైబర్ భద్రత నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
నకిలీ మెసేజ్లు, ఫోన్ కాల్స్:
దేశవ్యాప్తంగా ఆన్లైన్ బ్యాంకింగ్, డిజిటల్ పేమెంట్స్ వినియోగం పెరుగుతున్న కొద్దీ సైబర్ మోసాల కేసులు కూడా పెరుగుతున్నట్టు అధికారులు చెబుతున్నారు. నిర్లక్ష్యంగా లింకులు క్లిక్ చేయడం, బలహీనమైన పాస్వర్డ్లు వాడటం, తెలియని వ్యక్తులతో వ్యక్తిగత బ్యాంకింగ్ వివరాలు పంచుకోవడం వంటి కారణాల వల్లే ఎక్కువగా మోసాలు జరుగుతున్నాయని వారు తెలిపారు. సాధారణంగా మోసగాళ్లు ఓటీపీలు, బ్యాంకింగ్ పాస్వర్డ్లు, డెబిట్ లేదా క్రెడిట్ కార్డు వివరాలు పొందేందుకు వివిధ రకాల పద్ధతులు ఉపయోగిస్తారు. కొన్నిసార్లు బ్యాంకుల పేరుతో నకిలీ మెసేజ్లు లేదా కాల్స్ చేసి అత్యవసర పరిస్థితి ఉన్నట్టు చెప్పి వినియోగదారులను భయపెడతారని సైబర్ క్రైమ్ అధికారులు పేర్కొన్నారు. ఒకసారి ఈ వివరాలు చేతికి చిక్కితే ఖాతా నుంచి డబ్బు ఉపసంహరించుకోవడం చాలా సులభమవుతుందని వారు తెలిపారు.
బలమైన పాస్వర్డ్స్:
నిపుణుల సూచనల ప్రకారం, బలమైన పాస్వర్డ్లు వాడటం బ్యాంక్ ఖాతా భద్రతలో మొదటి అడుగు. డేట్ ఆఫ్ బర్త్, మొబైల్ నంబర్లు లేదా సులభంగా ఊహించగల సంఖ్యలను పాస్వర్డ్లుగా పెట్టకూడదని వారు సూచిస్తున్నారు. అలాగే టూ-ఫ్యాక్టర్ ఆథెంటికేషన్ను తప్పనిసరిగా ఉపయోగించడం ద్వారా ఖాతాకు అదనపు భద్రత లభిస్తుందని తెలిపారు.
లింకులతో జాగ్రత్త:
ఇక అనుమానాస్పద లింకులు, ఈ-మెయిల్స్ లేదా మెసేజ్ల విషయంలో అప్రమత్తంగా ఉండాలని కూడా సూచిస్తున్నారు. బహుమతులు, లాటరీలు లేదా ఖాతా అప్డేట్ పేరుతో వచ్చే మెసేజ్లు చాలా సందర్భాల్లో మోసపూరితంగా ఉంటాయని అధికారులు చెబుతున్నారు. బ్యాంకులు ఎప్పటికీ ఫోన్ కాల్స్ లేదా మెసేజ్ల ద్వారా పాస్వర్డ్లు, ఓటీపీలు లేదా కార్డు వివరాలు అడగవని గుర్తుంచుకోవాలని వినియోగదారులకు సూచిస్తున్నారు.
ఇంటర్నెట్ను ఎక్కువగా ఉపయోగించే యువతలో కూడా మోసాల ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. సోషల్ మీడియా, మెసేజ్లు, యాప్ల మధ్య వేగంగా మారుతూ ఉండే సమయంలో నకిలీ బ్యాంక్ అలర్ట్లా కనిపించే మెసేజ్లను అనుకోకుండా క్లిక్ చేసే అవకాశం ఉంటుందని వారు పేర్కొన్నారు. మరోవైపు, మొదటిసారి ఇంటర్నెట్ ఉపయోగిస్తున్నవారు లేదా డిజిటల్ పరిజ్ఞానం తక్కువగా ఉన్నవారికి కూడా ఇలాంటి మోసాలను గుర్తించడం కష్టంగా మారుతోందని చెబుతున్నారు. మొబైల్ బ్యాంకింగ్ వినియోగం వేగంగా పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో సరైన అవగాహన లేకపోతే మోసాలకు గురయ్యే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉంటుందని వారు తెలిపారు.
సైబర్ భద్రత నిపుణులు కొన్ని సాధారణ జాగ్రత్తలు పాటించాలని సూచిస్తున్నారు. పబ్లిక్ వై-ఫై ద్వారా ఆర్థిక లావాదేవీలు చేయకూడదని, అనుమానాస్పద యాప్లు డౌన్లోడ్ చేయకుండా ఉండాలని చెప్పారు. బ్యాంకింగ్ యాప్లను అధికారిక యాప్ స్టోర్ల నుంచి మాత్రమే ఇన్స్టాల్ చేయాలని సూచించారు. అలాగే ట్రాన్సాక్షన్ అలర్ట్లను ఎప్పుడూ ఆన్లో ఉంచి ఖాతా కార్యకలాపాలను తరచుగా పరిశీలించాలని చెప్పారు. డిజిటల్ లావాదేవీలు సౌకర్యాన్ని అందిస్తున్నప్పటికీ భద్రతపై అప్రమత్తత కూడా అంతే అవసరమని నిపుణులు చెబుతున్నారు. బాధ్యతాయుతమైన ఆన్లైన్ వినియోగం, సరైన అవగాహనతో సైబర్ మోసాల ప్రమాదాన్ని గణనీయంగా తగ్గించవచ్చని వారు సూచిస్తున్నారు.

